Liên hệ



Nguyên nhân gây bệnh béo phì

Tình trạng bệnh béo phì ngày càng phổ biến trong đời sống chúng ta. Kinh tế xã hội ngày càng phát triển giúp nâng cao đời sống của con người, tuy nhiên nó cũng làm tăng tỉ lệ người bị bệnh béo phì trong xã hội. Năm 2013, ở Việt Nam tỷ lệ thừa cân và béo phì vào khoảng 5,6% dân số, tỷ lệ này ở thành phố lớn là 6,5%, 10,7% ở lứa tuổi 15-49 và 21,9% ở lứa tuổi 40-49.

Bệnh béo phì là gì

Tổ chức Y tế Thế giới định nghĩa: "Béo phì là tình trạng tích lũy mỡ quá mức và không bình thường tại một vùng cơ thể hay toàn thân đến mức ảnh hưởng tới sức khỏe". Thông thường một người trưởng thành khỏe mạnh, dinh dưỡng hợp lý, cân nặng của họ dao động trong giới hạn nhất định. Để nhận định tình trạng gầy béo của một người, người ta thường dùng chỉ số khối cơ thể BMI (Body Mass Index).

Chỉ số khối cơ thể BMI  tính bằng cân nặng của người đó (kg) chia cho bình phương chiều cao (đo theo mét hoặc cm). Người càng béo thì chỉ số BMI càng cao. Có thể tính theo công thức định nghĩa hoặc cho theo những bảng tiêu chuẩn.  Chỉ số này do nhà bác học người Bỉ Adolphe Quetelet đưa ra năm 1832.

Tuy nhiên, do chỉ số BMI chỉ tính toán dựa trên cân nặng tổng thể so với chiều cao mà không tính toán dựa trên tỷ lệ mỡ trong cơ thể nên những người nhiều cơ bắp cũng có chỉ số BMI cao.

Nguyên nhân gây bệnh béo phì

Béo phì là do lượng mỡ được tích lũy quá mức trong cơ thể. Có nhiều nguyên nhân gây ra bệnh béo phì nhưng ta có thể chia làm 2 nhóm chính sau đây:

Yếu tố nội sinh

+ Yếu tố di truyền

Di truyền có ảnh hưởng tới tình trạng béo phì. Theo 1 nghiên cứu khoa học, có đến 80% trẻ bị béo phì có cha hoặc mẹ bị béo phì và 30% trẻ bị béo phì có cả cha và mẹ bị béo phì. Gia đình có nhiều cá nhân bị béo phì thì nguy cơ béo phì cho những thành viên khác là rất lớn. Tuy nhiên điều này cũng có thể do ảnh hưởng của chế độ ăn uống của gia đình. Theo các nhà khoa học, yếu tố di truyền chỉ ảnh hưởng phần nào tới béo phì còn nguyên nhân chính dẫn tới bệnh là do môi trường.

+ Rối loạn nội tiết và chuyển hóa

Những người bị bệnh rối loạn nội tiết và chuyển hóa như u vỏ thượng thận, mãn kinh, rối loạn chuyển hóa đường, rối loạn mỡ máu sẽ kích thích tạo mô mỡ. Các mô mỡ hình thành trong cơ thể khiến cho sự gia tăng nhu cầu về chất đường, kéo theo gia tăng nhu cầu Insuline, sự gia tăng hai chất này lại kích thích tạo mô mỡ. Quá trình này rất khó điều trị vì mối quan hệ giữa mô mỡ, chất đường và Insuline rất chặt chẽ...

+ Virut gây béo phì

Giáo sư Nikhil Dhurandhar của trường Đại học Lusiana đã bắt đầu nghiên cứu mối quan hệ giữa bệnh béo phì và vi-rút từ đầu những năm 80. Sau nhiều năm nghiên cứu trên động vật và thử mẫu máu trên người ông đã đưa ra một kết quả hết sức bất ngờ đó là béo phì cũng do virut gây nên. Có nhiều loại virut gây béo phì nhưng phổ biến nhất là virut gia cầm RAV1, MAM1, virut ung thư da tuyến gai AD5, AD36, AD37 ….

+ Phản ứng phụ của thuốc

Rất nhiều loại thuốc khác nhau như thuốc ngừa thai, thuốc chứa hormone, thuốc tiểu đường, thuốc chống suy nhược và thuốc áp huyết cao…khi sử dụng sẽ gây tác dụng phụ là tăng cân nặng. Người bệnh nên tìm hiểu kỹ về thuốc trước khi sử dụng để tránh những tác dụng phụ không mong muốn!

+ Quá trình sinh sản ở phụ nữ

Quá trình mang thai và nuôi con sau sinh nở cũng gây ra tình trạng béo phì. Do trong thời gian mang thai và cho con bú, cơ thể người phụ nữ sẽ có những thay đổi về trọng lượng, nội tiết, hóc môn cũng như tâm sinh lý. Họ vận động ít hơn, chế độ ăn uống cao hơn bình thường nên rất dễ bị tăng cân béo phì...

+ Yếu tố tâm lý

Đó là các vấn đề ăn uống quá mức, những người biếng ăn nhưng lại ăn nhiều về đem đi kèm với mất ngủ, từ đó dẫn đến tình trạng rối loạn giữa lượng thức ăn đưa vào cơ thể và năng lượng tiêu hao trong quá trình hoạt động, gây ra tích tụ mỡ và tăng trọng lượng cơ thể.

Yếu tố ngoại sinh

+ Chế độ dinh dưỡng không hợp lý

Đây là nguyên nhân chính dẫn đến việc tăng cân, béo phì. Khi chế độ ăn cung cấp năng lượng vượt quá nhu cầu, nếp sống làm việc tĩnh lại, ít tiêu hao năng lượng sẽ làm cân nặng cơ thể tăng lên. Nhiều người thường khó kiểm soát chế độ ăn của mình. Các nhà nghiên cứu cho rằng chỉ cần ăn dư ra 70 calo mỗi ngày sẽ dẫn tới tăng cân mặc dù số calo này nhỏ có thể không nhận ra dễ dàng, nhất là khi ta ăn những thức ăn giàu năng lượng. Các loại thức ăn giàu chất béo thường ngon miệng nên người ta dễ bị ăn quá thừa mà không biết. Mỡ có độ năng lượng cao gấp 2 lần đường, lại cần ít calo hơn để dự trữ dưới dạng triglyxerit, trong khi đó đường cần năng lượng để chuyển thành axit béo tự do trước khi dự trữ. Vì vậy, khẩu phần ăn nhiều mỡ dẫn đến thừa calo và tăng cân.

+ Thói quen sinh hoạt, vận động

Người có thói quen vận động nhiều có tỉ lệ tăng cân béo phì ít hơn người ít vận động. Trong quá trình vận động, làm việc chân tay, chơi thể dục thể thao sẽ tiêu thụ Calo và đốt cháy năng lượng, tăng cường cơ bắp hạn chế mỡ thừa. Những người làm công việc ít vận động như nhân viên văn phòng, tài xế dễ tăng cân béo phì hơn những người làm công việc chân tay. Tuy nhiên, chúng ta cũng nên cân bằng tỷ lệ lượng Calo tiêu thụ và lượng Calo hấp thụ sao cho hợp lý. Những người vận động, tiêu thụ calo nhiều nhưng lại ăn nhiều, hấp thụ nhiều năng lượng cũng có thể bị tăng cân béo phì...

+ Ô nhiễm môi trường

Một số loại hormone kiểm soát trọng lượng cơ thể. Môi trường ngày nay đang bị ô nhiễm bởi các chất thải từ xe cộ, động cơ… sẽ tác động rất lớn tới những hormone này.

+ Thiếu ngủ

Việc thiếu ngủ sẽ làm thay đổi hoạt động của não, dẫn đến việc con người cảm thấy đói hơn và làm tăng sự thèm muốn với thực phẩm nhiều chất béo. Nếu bạn bị mất ngủ thường xuyên hoặc bận rộn đến mức có rất ít thời gian để chợp mắt thì nguy cơ tăng cân trong tương lai là điều khó tránh khỏi.

+ Điều hòa không khí

Cơ thể con người có cơ chế tự cân bằng thân nhiệt. Nếu nhiệt độ ngoài trời thấp hơn thân nhiệt, cơ thể sẽ đốt cháy năng lượng để sinh nhiệt bù đắp lại. Tuy nhiên trong cuộc sống hiện đại, việc sử dụng điều hòa nhiệt độ giúp nhiệt độ môi trường luôn ở mức lý tưởng, cơ thể không phải tự điều tiết thân nhiệt nên dẫn đến tình trạng dư thừa năng lượng gây tăng cân cho cơ thể.

+ Bỏ thuốc lá

Những người hút thuốc lá ít béo phì hơn do thuốc lá cũng giúp giảm cân. Ngày càng có nhiều người bỏ thuốc lá hơn nên nguy cơ béo phì ngày càng nhiều hơn?

+ v.v...

Tags: Béo phì,  Canirose

Ý kiến của bạn
Tên *
Email *
Nội dung *


Tin mới nhất

Hỗ trợ trực tuyến
028.35072265
Tư vấn sức khỏe
TV. Tuyết Trinh



  • traphaco
  • Mediplantex
  • Công ty TNHH dược phẩm Intechpham
  • foripharm
  • Công ty dược- Trang thiết bị Bình Định
  • Công ty cổ phần dược phẩm Hà Tây
  • saokimpharma
  • Công ty cổ phẩn dược Đà Nẵng